2015ལོའི་འཆར་གཞིའི་འཆར་ཟིན་གྱི་སྙན་ཞུ།

མཚོ་ནུབ་ཁུལ་གྱི2014ལོའི་རྒྱལ་དམངས་དཔལ་འབྱོར་དང་སྤྱི་ཚོགས་འཕེལ་རྒྱས་འཆར་འགོད་ལག་བསྟར་བྱས་པའི་གནས་ཚུལ་དང2015ལོའི་འཆར་གཞིའི་འཆར་ཟིན་གྱི་སྙན་ཞུ།

    -----2015ལོའི་ཟླ2པའི་ཚེས2ཉིན་འཚོགས་པའི་མཚོ་ནུབ་ཁུལ་སྐབས་བཅུ་གསུམ་པའི་མི་དམངས་འཐུས་མི་ཚོགས་ཆེན་གྱི་གྲོས་ཚོགས་ཐེངས་དྲུག་པའི་ཚོགས་འདུའི་སྟེང་གི་མཚོ་ནུབ་ཁུལ་གྱི་དཔལ་འབྱོར་དང་འཕེལ་རྒྱས་བཅོས་བསྒྱུར་ཨུ་ཡོན་ལྷན་ཁང་གི་བྱ་བའི་སྙན་ཞུ།

འཐུས་མི་རྣམ་པ།  

ཁུལ་མི་དམངས་སྲིད་གཞུང་གི་མངགས་བཅོལ་ལྟར།2014ལོའི་མཚོ་ནུབ་ཁུལ་རྒྱལ་དམངས་དཔལ་འབྱོར་དང་སྤྱི་ཚོགས་འཕེལ་རྒྱས་འཆར་འགོད་ལག་བསྟར་བྱས་པའི་གནས་ཚུལ་དང་།2015ལོའི་འཆར་ཟིན་འགོད་པའི་སྙན་ཞུ་འདོན་པ་ལ།སྐབས་བཅུ་གསུམ་པའི་མི་དམངས་འཐུས་མི་ཚོགས་ཆེན་གྱི་གྲོས་ཚོགས་ཐེངས་དྲུག་པའི་གྲོས་ཞིབ་དང་།ཁུལ་སྲིད་གྲོས་ཀྱི་ཨུ་ཡོན་དང་ཟུར་ཞུགས་གྲོས་ཚོགས་ཀྱི་བློ་མཐུན་དག་གིས་བསམ་འཆར་འདོན་པར་འཚལ།

དང་པོ།2014ལོའི་རྒྱལ་དམངས་དཔལ་འབྱོར་དང་སྤྱི་ཚོགས་འཕེལ་རྒྱས་འཆར་འགོད་ལག་བསྟར་བྱས་པའི་གནས་ཚུལ།

2014ལོར།  ཁུལ་ཡོངས་ཀྱི་གོང་འོག་བར་གསུམ་ཁུལ་ཨུས་བརྟན་བརླིང་གི་དབུ་ཁྲིད་དང་།ཁུལ་དམངས་ཆེན་གྱི་ཁྲིམས་ལྟར་ལྟ་སྐུལ།སྲིད་གྲོས་ཀྱི་དམངས་གཙོས་མཛུབ་སྟོན་འོགསྣ་མང་རྙོག་འཛིང་གི་སྤྱི་ཁོག་དཔལ་འབྱོར་གྱི་གནས་བབ་དང་ཕྱོགས་ཡོངས་ཀྱི་འགྲན་རྩོད་ལ་ཁ་གཏད་དུས་ཐོག་མཐའ་བར་གསུམ་དུ་གནད་དོན་གྱི་ཁ་ཕྱོགས་ལེགས་བཅོས་ལ་རྒྱུན་འཁོངས་དང་།བྱ་བའི་བྱེད་སྟངས་ལེགས་པོ་བྱེད་པ།ཀུན་སྤྱོད་ཡག་པོས་དཀའ་སྤྱད་སྡུག་རུས་བྱས་ཏེ།ནུས་ཤུགས་ཡོད་ཚད་ཀྱིས་འཁོར་རྒྱུག་དོ་མཉམ་ངང་འཕར་བ་དང་།ནུས་ཚད་སྙོམས་སྒྲིག་གོང་སྤེལ་དང་བསྟུན་ནས་སྐུལ་འདེད་བྱས་པས།ཁུལ་ཡོངས་ཀྱི་དཔལ་འབྱོར་དེ་རྒྱུན་ལུགས་གསར་བའི་ངང་བརྟན་བརླིང་དུ་འགྲོ་བཞིན་ཡོད།ལོ་ཧྲིལ་བོར་ས་ཁུལ་ཀྱི་ཐོན་སྐྱེད་སྤྱི་ཐང་སྒོར་དུང་ཕྱུར560ལེགས་འགྲུབ་བྱས་པ་དང་།དུས་མཉམ་དང་བསྡུར་ན1.5%འཕར་སྣོན་བྱུང་།དེའི་ཁྲོད་ཐོན་ལས་དང་པོར་སྒོར་དུང་ཕྱུར26་ལེགས་འགྲུབ་བྱུང་ལ20%འཕར་སྣོན་བྱུང་།ཐོན་ལས་གཉིས་པ་སྒོར་དུང་ཕྱུར་428ལེགས་འགྲུབ་བྱུང་ལ0.3%མར་འགྲིབ།ཐོན་ལས་གསུམ་པ་སྒོར་དུང་ཕྱུར106ལེགས་འགྲུབ་བྱུང་ལ7.1%འཕར་སྣོན་བྱུང་།གོང་གི་གཞི་ཁྱོན་དེ་དག་གི་བཟོ་ལས་འཕར་ཐང་སྒོར་དུང་ཕྱུར370.5ཡིན་ཞིང་1.7%མར་འགྲིབ།ས་ཁུལ་ཡོངས་ཀྱི་གཏན་འཇགས་རྒྱུ་ནོར་མ་དངུལ་སྒོར་དུང་ཕྱུར538.4ལེགས་འགྲུབ་བྱུང་བ་ལ5.6%འཕར་སྣོན་བྱུང་།  དེའི་ཁྲོད་ཁུལ་གཏོགས་མ་དངུལ་སྒོར་དུང་ཕྱུར་491.4ལེགས་འགྲུབ་བྱུང་ལ9.2%འཕར་སྣོན་བྱུང་།ས་གནས་སྤྱི་ཐུན་ནོར་སྲིད་སྔོན་རྩིས་ཡོང་འབབ་སྒོར་དུང་ཕྱུར49.4ལེགས་འགྲུབ་བྱུང་ལ0.6%འཕར་སྣོན་བྱུང་།  གྲོང་བརྡལ་སྡོད་དམངས་ཀྱི་མི་རེའི་བཀོད་སྒྲིག་སྙོམས་འབབ་སྒོར25453ཡིན་ཞིང8.8%འཕར་སྣོན་བྱུང་།ཞིང་འབྲོག་མི་དམངས་ཀྱི་མི་རེའི་ཡོང་སྒོ་རྐྱང་རྐྱང་སྒོར10294དང12.1%འཕར་སྣོན་བྱུང་།སྤྱི་ཚོགས་འཛད་རྫས་སིལ་ཚོང་སྡོམ་འབོར་སྒོར་དུང་ཕྱུར74མངོན་འགྱུར་བྱུང་ལ12%འཕར་སྣོན་བྱུང་།ན་གོར་མོ་དང་གཏེར་ལེན་ཁ་གྲོང་ཁྱེར་གཉིས་ཀྱི་སྡོད་དམངས་ཀྱི་འཛད་གྲོན་རིན་གོང་འཕར་ཚད་ཚོད་འཛིན་བྱས་ཚུལ3%དང2.6%ཡིན།

 ལོ་གཅིག་གི་ནང་།ང་ཚོས་གཙོ་བོ་ཕྱོགས་བདུན་ནས་དཔལ་འབྱོར་སྤྱི་ཚོགས་འཕེལ་རྒྱས་སུ་གཏོང་བར་སྐུལ་འདེད་བྱས།

﹙གཅིག﹚འཁོར་རྒྱུག་བརྟན་བརླིང་ངང་འཕར་སྣོན་བྱུང་བར་གནད་དུ་བཟུང་སྟེ།བཟོ་ལས་དཔལ་འབྱོར་དོ་མཉམ་ངང་འཁོར་རྒྱུག་བྱེད་པར་སྐུལ་འདེད་བྱས།ཐོན་ལས་རྒྱུན་འཁྱོངས་ངང་འཕར་སྣོན་བྱུང་བར་ཁག་ཐེག་བྱེད་པ་དེ་འགན་འཁྲི་དང་པོ་བྱས་ཏེ།ཕྱོགས་བསྡུས་བྱེད་ཐབས་དང་དམིགས་ཞིབ་ཤུགས་ནུས་ཀྱིས་དཔལ་འབྱོར་དོ་མཉམ་ངང་འཁོར་རྒྱུག་བྱེད་པར་སྐུལ་འདེད་བྱས།གཅིགསྲིད་ཇུས་བཟང་བོ་ལག་ལེན་དོན་འཁྱོལ་ངང་སྐུལ་སྤེལ་བྱས་ཏེ།ཞིབ་འཇུག་བྱས་ནས་བཏོན་པའི་བཟོ་ལས་དཔལ་འབྱོར་འཁོར་རྒྱུག་གི་བྱ་བའི་སྣེ་ཁྲིད་ཀྱི་བསམ་འཆར་སྟེ།མ་དངུལ་གྱིས་ཐོན་ལས་འཕེལ་རྒྱས་ལ་སྐུལ་སྤེལ་བཏང་ནས་ཁེ་ལས་ཆུང་འབྲིང་བརྒྱ་ཕྲག་ལྷག་ལ་གསོ་སྐྱོང་བྱས་ཏེ་བཟོ་བསྐྲུན་འཆར་གཞི་ལག་ལེན་བྱས།གོང་འོག་གི་ཐོན་ལས་སྣེ་མཐུད་བྱ་བའི་འཆར་གཞི་ལག་ལེན་བྱས་ཤིང་།འཁོར་རྒྱུག་གཏན་འཇགས་ངང་འཕར་སྣོན་བྱུང་བར་ཁག་ཐེག་ངང་སྒྲིག་གཞི་སྙོམ་སྒྲིག་བྱས་པ་མ་ཟད།བྱ་བའི་འཕེལ་རྒྱས་ལ་སྐུལ་སློང་དང་གསབ་སྣོན་བྱེད་པའི་ཚོད་སྙོམ་བྱེད་ཐབས་ལག་བསྟར་གནང་ནས།ནོར་སྲིད་ཆེད་གྲངས་ཀྱི་བྱ་དགའི་མ་དངུལ་གསབ་སྣོན་དོན་འཁྱོལ་བྱས།མྱུར་བགྲོད་གཞུང་ལམ་གྱི་ལམ་དངུལ་དང་།གཏེར་ཁའི་ཐོན་རྫས་སྐྱེ་ཁམས་ཀྱི་ཁ་གསབ་དངུལ་སོགས་འཕྲི་ཡང་དུ་བཏང་ནས།ལྕགས་ལམ་ནང་ཁུལ་གྱི་དབོར་འདྲེན་གླ་དངུལ་གྱི་སྲིད་ཇུས་ལག་བསྟར་བྱས།ཁེ་ལས་ཀྱི་ཁྲལ་རིན་སྣ་ཚོགས་སྒོར་དུང་ཕྱུར11འཕྲི་ཡང་དུ་བཏང་། དུས་མཚུངས་སུ་སྒོར་དུང་ཕྱུར10ཞིང་ཆེན་རིམ་པའི་དཔལ་འབྱོར་འཁོར་རྒྱུག་གི་ཆེད་གྲངས་མ་དངུལ་གྱི་སྣེ་ཁྲིད་དུ་བཏོན།ཡིད་རྟོན་དངུལ་བུན་སྒོར་དུང་ཕྱུར10.2དང་།ཁེ་ལས་ཀྱི་མ་དངུལ་སྒོར་དུང་ཕྱུར་32.7ཡིན།གཉིས།དཔལ་འབྱོར་ཕྱོགས་བསྡུས་ཀྱི་ཚོད་འཛིན་ལ་ཤུགས་སྣོན་བྱས་ཏེ། ཁེ་ལས་གཙོ་གནད་25བཙུགས་ནས་ཁུལ་རིམ་པའི་མགོ་ཁྲིད་དག་གིས་མཉམ་གནས་ཀྱིས་དངོས་སྡོད་ཞིབ་འཇུག་བྱེད་པའི་འགན་འཁྲིའི་ལམ་ལུགས་དང་ས་ཁུལ་སོ་སོ།གླིང་ཁུལ་སོ་སོ།ཏང་སྲིད་སྡེ་ཁག་སོ་སོའི་འགོ་ཁྲིད་གཙོ་བོས་དཔལ་འབྱོར་གཙོ་བོའི་དམིགས་ཚད་འགན་འཁྲི་ལག་ཏུ་བསྟར་ནས།“ཁེ་ལས་གཅིག་དང་།ཆ་ཚང་བའི་འགོ་ཁྲིད་ཚན་ཆུང་གིས།ཐོག་མཐའ་བར་གསུམ་དུ་དམ་པོར་འཛིན་པའི”བྱེད་ཐབས་བཀོལ་ནས།རིམ་གྱིས་ཟླ་རེ་བཞིན་དུས་རིམ་ཅན་དུ་འབྱེད་པའི་འོས་འགན་སྒྲུབ།   དུས་མཚུངས་སུ།རིམ་པ་གསུམ་པའི་གློག་རྡུལ་ཞབས་ཞུ་སྟེགས་བུ་བཅོས་བསྒྱུར་ལེགས་པོ་བྱས་ནས་ལྟ་ཞིབ་ཚད་ལེན་གྱི་རྒྱ་བསྐྱེད་གཏིང་ཇེ་ཟབ་དུ་བཏང་སྟེ།གཙོ་གནད་ཀྱི་ལྟ་སྐུལ་ཚོད་འཛིན་ཀྱི་ཁེབས་ཚདདུད་ཁྱིམ་127གྱི་གཞི་ཁྱོན་སྟེང་ཁེ་ལས་དང་།“ཁུལ་གཉིས”ཀྱི་གཙོ་གནད་བཟོ་ལས་དང་ཚོང་རའི་རིན་གོང་གི་ཁྲོམ་བབས་བཙུགས་ནས།དཔལ་འབྱོར་འཁོར་རྒྱུག་གི་ལྟ་ཞིབ་ཚད་ལེན་གྱི་སྔོན་བརྡ་དང་ཆ་འཕྲིན་ཅན་གྱི་ཞབས་ཞུ་སྟེགས་བུའི་ཆུ་ཚད་ནུས་ལྡན་ངང་ཇེ་མཐོར་བཏང།གསུམ།ཐོན་སྐྱེད་རྒྱུ་ཆ་ཤུགས་སྣོན་བྱེད་པར་ཁག་ཐེག་བྱས་པ།ཟླ་རེ་དང་དུས་རེ་འཚོགས་པའི་ཆེད་དོན་གནས་བབ་དབྱེ་ཞིབ་ཚོགས་པས།བཟོ་ལས་དཔལ་འབྱོར་གྱི་འཁོར་རྒྱུག་དང་རྣམ་གྲངས་འཛུགས་སྐྲུན་བྱ་བ་བཀོད་སྒྲིག་བྱས་ཏེ།ཧུར་བརྩོན་གྱིས་དཔལ་འབྱོར་འཁོར་རྒྱུག་གི་ཁྲོད་ནས་བྱུང་བའི་རྡོ་སོལ་དང་།གློགསྣུམ།དབུགས།དབོར་འདྲེན་སོགས་ཀྱི་དཀའ་གནད་དང་རྙོག་འཛིང་སྣ་ཚོགས་ལ་དབྱེ་ཞིབ་བྱས།ལོ་ཧྲིལ་བོར་ལྕགས་ལམ་དངོས་ཟོག་དབོར་འདྲེན་ཏུན་ཁྲི2356.8ལེགས་འགྲུབ་བྱུང་བ་དང་11.4%འཕར་སྣོན་བྱུང་།   གློག་ནུས་ཚད་དུང་ཕྱུར་སྟོང་ཝ49.9ལེགས་འགྲུབ་བྱུང་བ་དང་31.1%འཕར་སྣོན་བྱུང་། དངུལ་ཁང་17དང་ཁེ་ལས59ལྷག་སྒྲིག་འཛུགས་བྱས་ཏེ་སྲིད་དངུལ་ཁེ་གསུམ་སྣེ་འབྲེལ་བྱས་ཏེ་ཁྱབ་སྤེལ་དུ་བཏང་།དངུལ་ཁང་གིས་ཁེ་ལས246ལྷག་ལ་སྙོམས་སྒྲིག་བྱས་ཏེ་དངུལ་བུན་སྒོར་དུང་ཕྱུར364.7དོན་འཁྱོལ་བྱས།དངུལ་བུན་ཁ་གྲངས་སྒོར་དུང་ཕྱུར474.2ལྷག་ལ་ཐོན་ཞིང26.5%འཕར་སྣོན་བྱུང་།བཞི།གོང་འོག་གི་ཐོན་ལས་སྣེ་མཐུད་བྱས་ཏེ་སྐུལ་འདེད་བྱེད་པ།  ཕྱོགས་ཡོངས་ནས་རྡོ་སོལ་དང་བུལ་རྐྱང་།རྡོ་སོལ་བསྲེགས་མ།ཞ་ཉེ།བཟོ་སྐྲུན་རྒྱུ་ཆ་སོགས་ཁེ་ལས་ཐོན་རྫས་གོང་འོག་སྣེ་མཐུད་བྱས་ཤིང་།ཁུལ་ནང་གི་ཁེ་ལས་དང་ཞིང་ཆེན་ནང་ཁུལ་གྱི་འབྲེལ་ཡོད་ཀྱི་གོང་འོག་ཁེ་ལས་དང་མཉམ་འབྲེལ་གྱིས་ཐོན་རྫས་རང་ས་གནས་ནས་འཛད་སྤྱོད་བྱེད་པར་སྐུལ་སྤེལ་བྱས་ཤིང་ང་འོག་གི་སྣེ་མཐུད་སྒོར་དུང་ཕྱུར156.6ལེགས་འགྲུབ་བྱུང་།ལྔ།ཁེ་ལས་ཆུང་འབྲིང་ལ་རོགས་སྐྱོར་བྱས་ཏེ་འཕེལ་རྒྱས་སུ་གཏོང་བ།ཁེ་ལས་ཆུང་འབྲིང་བརྒྱ་ཕྲག་གསོ་སྐྱོང་བྱེད་པའི་བཟོ་སྐྲུན་གྱི་ལམ་བུ་མུ་ནས་ལག་ཏུ་བསྟར།ཁེ་ལས་ཀྱི་ཞབས་ཞུ་སྟེགས་བུའི་འཛུགས་སྐྲུན་ལ་ཤུགས་སྣོན་བྱས་ནས་ཁེ་ལས་ཆུང་འབྲིང་གི་ལག་རྩལ་ལེགས་བསྒྱུར་དང་ཐོན་རྫས་གསར་བ་གསར་གཏོད་བྱེད་པར་རྒྱབ་སྐྱོར་གནང་སྟེ།ཁེ་ལས་ཆུང་འབྲིང་སྐོར་ཞིག་གི་འགྲན་རྩོད་ཀྱི་ནུས་པ་མཐོ་འདེགས་སུ་བཏང་ལ་ཁེ་ལས30ལྷག་གསོ་སྐྱོང་གསར་ཞུགས་བྱས།

 ﹙གཉིས﹚རྣམ་གྲངས་མ་དངུལ་གཙོ་གནད་དུ་བཟུང་སྟེ་སྐུལ་འདེད་བྱས་ནས་འཕེལ་རྒྱས་ཀྱི་རྨང་གཞི་སྲ་བརྟན་དུ་བཏང་བ།རྒྱལ་ཡོངས་མ་དངུལ་མྱུར་འཕར་བྱུང་བ་མངོན་གསལ་དོད་པོའི་མར་འགྲིབ་པའི་གནས་བབ་ཀྱི་འོག་ཏུ།ཁུལ་ཡོངས་ཀྱི་མི་དམངས་ཀྱིས་རེ་ཞིང་སྙེག་པའི་ཁེ་ལས་སྐོར་ཞིག་གི་གལ་ཆེ་བའི་རྨང་གཞིའི་སྒྲིག་ཆས་རྣམ་གྲངས་བདེ་ལེགས་ངང་བཙུགས་ཤིང་སྐུལ་འདེད་བྱུང་།  གཅིགམ་དངུལ་རྣམ་གྲངས་ཀྱི་དོ་དམ་ལ་ཤུགས་སྣོན་བྱས་པ།”ཁུལ་གཉིས”ཀྱི་གཙོ་གནད་རྣམ་གྲངས་བརྒྱ་ལྷག་འཛུགས་སྐྲུན་བྱས་ཏེ་“ཟུང་བརྒྱ”འི་གལ་ཆེའི་ཚན་རྩལ་རྣམ་གྲངས་སྐུལ་སྤེལ་བྱེད་པའི་འཆར་གཞི་ལག་བསྟར་བྱས།ཞིབ་ཚེགས་སྒོས་གཙོ་གནད་རྣམ་གྲངས་121་ལ་འགོ་ཁྲིད་འགན་འཁུར་དང་།འགན་འཁུར་སྡེ་ཁག་གིས་གནས་གཏན་འགན་ཁྱར་བྱས།ཐེངས་མང་བོ་གལ་ཆེའི་རྣམ་གྲངས་དང་དངུལ་ཀང་དང་ཁེ་ལས་སྣེ་མཐུད་པའི་ཚོགས་འདུ་འཚོགས་ཏེ།གལ་ཆེའི་རྣམ་གྲངས་ཀྱི་ཟླ་རེའི་བརྡ་ཁྱབ་དང་དུས་ཚིགས་ཀྱི་དཔྱད་ཞིབ།ལོའི་དཔྱད་ཞིབ་སོགས་ལམ་ལུགས་འཐུས་ཚང་དུ་བཏང་ནས་རྣམ་གྲངས་འཛུགས་སྐྲུན་གྱི་ཁྲོད་དུ་ལུས་པའི་དཀའ་ཁག་དང་གནད་དོན་ལ་མྱུར་དུ་རིམ་སེལ་བྱས།   བསྐྱར་དུ་ལས་མགོ་རྩོམ་པ་ལ”གླིང་ཁུལ་གཉིས”ཀྱི་རྣམ་གྲངས་104དང“བརྒྱ་ཟུང”རྣམ་གྲངས22།གལ་ཆེའི་ཚན་རྩལ་གྱི་རྣམ་གྲངས18ལྷག་ཡོད།  གཉིས།ཏན་ཏིག་སྒོས་གལ་ཆེའི་ལས་གཞི་འཛུགས་སྐྲུན་ལ་སྐུལ་སྤེལ་བྱེད་པ།གཏེར་ལེན་ཁའི་གནམ་གྲུ་ཐང་དངོས་སུ་ཤར་གཏོང་བྱས་ཤིང་།  ཧྭ་ཐུའུ་ཀོའུ་གནམ་གྲུ་ཐང་འཕུར་བགྲོད་ཉམས་དཔྱོད་ལེགས་འགྲུབ་བྱུང་།ན་གོར་མོ་གནམ་གྲུ་ཐང་གི་བཟོ་སྐྲུན་རྒྱ་བསྐྱེད་བཏང་ནས་འཛུགས་སྐྲུན་བྱེད་པའི་འགོ་ཚུགས།ཞ་ལྕགས་རི་བོ་ནས་པེ་ཧྭོ་པོ་ཞུན་ལྕགས་ལམ་བཏོད་ནས་དབོར་འདྲེན་ལམ་བུ་ཕྱེས།ན་གོར་མོ་དང་ཏུན་ཧོང་ལྕགས་ལམ་གྱི་རྨང་གཞི་བཟོ་བསྐྲུན་ལེགས་འགྲུབ་བྱུང་། ན་གོར་མོ་ནས་འཁོར་ལོའི་ལྕགས་ལམ།ཐ་ཏུན་ནས་ཁིན་ཏི་ཁུ་ཁི་ཟུར་ཐིག་ལྕགས་ལམ་བཟོ་བསྐྲུན་ལས་འགོ་བརྩམས།གཏེརལེན་ཁ་ནས་ཤངས་སྡེ།ཚྭ་ཁ་ནས་ན་གོར་མོ་སོགས་ཀྱི་མྱུར་བགྲོད་གཞུང་ལམ་གྱི་རྨང་གཞིའི་བཟོ་བསྐྲུན་ལེགས་འགྲུབ་བྱུང་།སྟོང་ཧྥུ330གྱི་མཐུན་སྒྲིལ་མཚེའུ་དང་སྟོང་ཧྥུ110ཁུ་ཁེ། ན་གོར་མོ་ནས་པེ་དབྱང་ཧྲང་ཧྭོས།ཀན་སིན་ནས་ཧྭ་ཐུའུ་ཀོའུ་གློག་གཏོང་བཟོ་སྐྲུན་གྱི་དབོར་འདྲེན་ལེགས་འགྲུབ་བྱུང་ཞིང་།མང་ནེ་ས་ཁུལ་གྱི་གློག་དྲ་ཁེར་ཚུགས་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་ལ་བསྡོམས་ཚིག་བཀོད།ཕྱུགས་སྐྱིལ་འགག་ཆུ་བེད་འཁོར་ཉུག་ལ་བཟོ་བསྐྲུན་བྱས་ཤིང་།པ་ཡན་གཙང་བོའི་བཞུར་ལམ་གལ་ཆེའི་བཟོ་བསྐྲུན་ལ་བཅོས་སྐྱོང་བྱས།གླིང་ཁུལ་སྒྲིག་ཆས་ཀྱི་ཕྱོགས་ནས།རྨང་གཞིའི་མཁོ་བསྒྲིགས་རྣམ་གྲངས65དང་བཟོ་བསྐྲུན19ལག་ཏུ་བསྟར།དེའི་ཁྲོད་ཀྱི་ན་གོར་མོའི་བཟོ་ལས་ལྕགས་ལམ་གྱི་ཆེད་སྤྱོད་ལམ་བུ་དང་།འོད་ཤུགས་ཐོན་ལས་ལྗང་སྒྱུར་གྱི་དུས་རིམ་དང་པོའི་བཟོ་སྐྲུན་ལེགས་འགྲུབ་བྱུང་།མཚོ་བོད་དང་ན་གོར་མོའི་ཅ་ལུད་ལྕགས་ལམ་ཆེད་སྤྱོད་ལམ་བུ་དང་གཏེར་ལེན་ཁ་བཟོ་ལས་གླིང་ཁུལ་གྱི་བཙོག་ཆུ་ཐག་གཅོད་བཟོ་གྲྭ།གཏེར་ལེན་ཁ་བཟོ་ལ་གླིང་ཁུལ་འཁོར་སྐྱོད་དཔལ་འབྱོར་ལྟེ་གནས།མེ་རི་རྡོ་སོལ་གྱི་སྤྱི་སྤྱོད་རྨང་གཞིའི་ཐུན་མོང་སྒྲིག་ཆས་སོགས་གལ་ཆེའི་བཟོ་སྐྲུན་ལས་འགོ་བརྩམས་ཏེ་བཟོ་སྐྲུན་བྱས།ན་གོར་མོའི་བཟོ་ལས་གླིང་ཁུལ་གྱི་གཞུང་ལམ་བཟོ་སྐྲུན་གྱི་རྨང་གཞིའི་ཨར་ལས་ལེགས་འགྲུབ་བྱུང་།གསུམ།དུས་སྐབས་སྔ་མའི་བྱ་བའི་རྣམ་གྲངས་ལ་ཤུགས་སྣོན་བྱས་པ།ན་ལེན་ཀུ་ལེ་ཆུ་མཛོད་དང་སྟག་སྒོ་འགག་ཆུ་མཛོད།ཧྲ་ལོའུ་ཧི།ཡཱས་ཆ་ཆུ་མཛོད་སོགས་གལ་ཆེའི་བཟོ་སྐྲུན་ལ་དངོས་ཡོད་རང་བཞིན་གྱི་འབྲས་བུ་ཐོན།བཞི།ཟེགས་དངོས་རྣམ་གྲངས་ཀྱི་འཛུགས་སྐྲུན་ཤུགས་སྣོན་བྱས་པ།སྤྱི་ལོ2013ལོའི་སྔོན་གྱི་ཟེགས་དངོས་མ་དངུལ་གྱི་རྣམ་གྲངས་32ལས19ལས་མགོ་བརྩམས་ཏེ་འཛུགས་སྐྲུན་བྱས་ཤིང་དམིགས་ཚད13ལེགས་འགྲུབ་བྱུང་།ལྔ།ཧུར་བརྩོན་སྒོས་མ་དངུལ་བསྡུ་ལེན་དོན་འཁྱོལ་བྱེད་པ།ཀྲུང་དབྱང་དང་ཞིང་ཆེན་རིམ་པའི་རྣམ་གྲངས་མ་དངུལ་སྒོར་དུང་ཕྱུར52.2བརྩོན་ལེན་གྱིས་དངོས་འབེབས་བྱས།ཁུལ་གྱི་ནོར་སྲིད་མ་དངུལ་གཅིག་གྱུར་འཆར་འགོད་སྒོར་དུང་ཕྱུར15བཀོད་སྒྲིག་བྱས་ཏེ།དམངས་ཀྱི་འཚོ་བ་ལེགས་བསྒྱུར་དང་སྐྱེ་ཁམས་ཁོར་ཡུག་སྲུང་སྐྱོབ།གྲོང་བརྡལ་ཅན་སོགས་གལ་ཆེའི་རྨང་གཞིའི་སྒྲིག་ཆས་བདེ་ལེགས་ངང་ལག་བསྟར་བྱས།

﹙གསུམ།﹚ཐོན་ལས་གཙོ་གནད་དུ་བཟུང་སྟེ་སྒྲིག་གཞི་ཅན་དུ་བསྒྱུར་ཏེ་སྐུལ་འདེད་བྱེད་པ་དང་ཧུར་བརྩོན་གྱིས་འཕར་གནས་གསར་བ་གསོ་སྐྱོང་བྱེད་པ། གཅིག་ནི་ཁྱད་འཕགས་ལྡན་པའི་ཞིང་ཕྱུགས་ལས་རིགས་ཀྱི་འཕེལ་རྒྱས་གསོ་སྐྱོང་བྱས་ཏེ་ནུས་ཤུགས་ཡོད་ཚད་ཀྱིས་ཚྭ་འདམ་གཞུང་གི་རྒྱུད་བཟང་ནོར་དང་། འཕང་འབྲས།གྲོ། སིལ་ཏོག་འདེབས་པ་སོགས་ཁྱད་འཕགས་ཀྱི་སྐྱེ་དངོས་ཐོན་ལས་གཞི་ཁྱོན་ཅན་དང་རྨང་གཞིའི་འཛུགས་སྐྲུན་ཚད་ལྡན་ཅན་དུ་གཏོང་བ།  ཞིང་ལས་དངུལ་བུན་སྒོར་ཁྲི25.6བཏང་ནས་ས་མུའུ་ཁྲི31.5ལ་འཕང་འབྲས་བཏབ།མུའུ2200ལ་གྲོ་བཏབ། རྒྱུད་འདྲེས་ཀྱི་མཛོ་མོ་ཁྲི1.5དང་ཚྭ་འདམ་གཞོང་གི་རྒྱུད་བཟང་ནོར2024དང་རྐྱང་རྒྱུད་ལྡན་པའི་བོང་བུ4280ཡོད།དགུན་དྲོ་རྣམ་པའི་ཉི་འོད་དྲོད་ཁང་གི་ཁང་བ་3000བསྐྲུན་ཞིང་ཕྱུགས་ཟོག་དྲོད་ཁང་གི་ཁང་བ1901བསྐྲུན།ཞིང་འབྲོག་ཐོན་ལས་ཅན་གྱི་སྣེ་ཁྲིད་ཁེ་ལས31གསོ་སྐྱོང་བྱས་ཏེ་ཞིང་འབྲོག་ཆེད་ལས་མཉམ་ལས་ཁང815ཡིས་ཞིང་འབྲོག་མང་ཚོགས་ཁྲི3.7སྣེ་ཁྲིད་བྱས།གཉིས།ཐོན་ལས་གཉིས་པ་རྒྱ་བསྐྱེད་ལེགས་འགྱུར་ཅན་དུ་གཏོང་བ།ཐོན་ལས་ཆེན་པོ་བདུན་དང་རྟེན་གཞི་ཆེན་པོ་དྲུག་གི་རྣམ་གྲངས་འཛུགས་སྐྲུན་བྱས་པས་བཟོ་ལས་མ་དངུལ་སྒོར་དུང་ཕྱུར411.7ལེགས་འགྲུབ་བྱུང་།དུས་མཉམ་དང་བསྡུར་ན2.5%འཕར་སྣོན་བྱུང་།དེའི་ཁྲོད་དུ་སྤྱིར་བཏང་གི་བཟོ་ལས་མ་དངུལ་སྒོར་དུང་ཕྱུར334.5བཏང་ཞིང16.1%འཕར་སྣོན་བྱུང་།ཤ་རག་ག་ནིག་ཁོབ་གཏེར་ཁ།པེ་ཧྥིན་འཁྱག་ཀླུང་གཏེར་ཆུ།ཧོང་ཡཱས་རྡོ་སྣག་སོགས་རྣམ་གྲངས་25འཛུགས་སྐྲུན་བྱས།པེན་ཏིས་ཟིའི་སྐྱུར་ཅ།ཨན་ལས་ཞིན་ཐན་འགྱུར།ལེན་ཏཱ་རྫས་འགྱུར་བཟོ་གྲྭ་སོགས་ཐོན་ལས་རྣམ་གྲངས15ལ་མ་དངུལ་བཏང་ནས་ཚོད་ལྟ་བྱས་པ་ལེགས་འགྲུབ་བྱུང་།ལྕགས་རིགས་མའི་གཞི་གཅིག་ཅན་དང་།ཨེ་ནན་ཟིན་ཚྭ་ཁུ་ལས་བཟོ།  ཡེ་ལེ་ཕེན་ཚྭ་མཚེའུ་ཕྱོགས་བསྡུས་ཐོན་ཁུངས་བེད་སྤྱོད་བྱས་པ་སོགས་རྣམ་གྲངས24བདེ་ལེགས་ངང་བཟོ་བསྐྲུན་བྱས་ཏེ་ཁྱབ་སྤེལ་དུ་བཏང་།ཧྲིན་ཧྭ་རྡོ་སོལ་འབར་ནུས་གློག་འདོན་ས་ཚུགས་དང་།ཁྲིན་ཏཱ་ཡིག་རྡོ་བརྐོས་གསར་འབྱེད།གསེར་སེར་ཐོན་ཁུལ་སོགས་དུས་སྐབས་སྔ་མའི་བྱ་བའི་རྣམ་གྲངས་6ལ་དངོས་ཡོད་རང་བཞིན་གྱི་གོང་འཕེལ་བྱུང་།ནུས་ཁུངས་གསར་བའི་ཕྱོགས་ནས།འོད་ཤུགས་གློག་འདོན་འཕྲུལ་འཁོར་གྱི་གློག་འདོན་ཚད་གྲོ་ཝ1205ངེས་འབབ་བྱས་ཤིང་།རྨ་ཆུའི་སྟོད་རྒྱུད་དང་ཧྭ་ནུས་སོགས་འོད་ཤུགས་རྣམ་གྲངས6བཟོ་བསྐྲུན་བྱས་ཏེ།གློག་དྲ་འཕྲུལ་འཁོར་གྱི་གློག་འདོན་ཤོང་ཚད་གྲོ་ཝ385དང་ཁུལ་ཡོངས་ཀྱི་འོད་ཤུགས་སྤྱིའི་གློག་འདོན་འཕྲུལ་འཁོར་གྱི་གློག་འདོན་ཚད་གྲོ་ཝ2498།འོད་ཤུགས་གློག་ནུས་ཤོང་ཚད་དུང་ཕྱུར་སྟོང་ཝ29མངོན་འགྱུར་བྱེད་དུས།རྨ་ཆུའི་འབྲིང་རིམ་དང་འགག་གསུམ་ནུས་ཁུངས་གསར་བ།ཤར་རྒྱུད་ཧྭ་ལམ་གསུམ་གྱི་རླུང་ནུས་གློག་འདོན་རྣམ་གྲངས་བཟོ་སྐྲུན་བྱས་ཏེ་གློག་འདོན་དྲྭ་ནུས་གྲུབ།མཚོ་སྔོན་ཆུ་བེད་ཆུ་འདོན་གློག་འདོན་མང་ནེའི་གྲོ་ཝ20དང་གངས་རི་ཆེན་པོ་ཁེ་ལས་དུར་ལམ་གྲོ་ཝ49.5རླུང་ནུས་གློག་འདོན་དང་དཀྱིལ་ཆེན་ཧི་གྲོ་ཝ50ཤུར་དབྱིབས་རྣམ་པའི་ཚ་འོད་གློག་འདོན་རྣམ་གྲངས་འཛུགས་སྐྲུན་ལས་མགོ་བརྩམས། གསུམ།ཐོན་ལས་གསུམ་པ་འཕེལ་རྒྱས་གོང་འཕེལ་དུ་གཏོང་བ།ཀྲུང་དབྱང་དང་ཞིང་ཆེན་ཞབས་ཞུའི་ལས་རིགས་ཀྱི་ཕྱོགས་སྟོན་མ་དངུལ་སྒོར་ཁྲི2415བརྩོན་ལེན་བྱས་པ་དང་།ཁུལ་རིམ་པའི་ཕྱོགས་སྟོན་མ་དངུལ་སྒོར་ཁྲི650བཀོད་སྒྲིག་བྱས།གཙོ་གནད་བཀར་འཇུག་ཟོང་འགྲུལ་དང་ཆ་འཕྲིན་ཞབས་ཞུ་སྟེགས་བུ་ལ་རྒྱབ་སྐྱོར་བྱས་ནས།རིག་གནས་ཡུལ་སྐོར།དངུལ་རྩའི་ཞབས་ཞུ་ལས་རིགས་སོགས་འཕེལ་རྒྱས་སུ་བཏང་བ།ཐེམ་ཆེན་ཧྲིན་ཡུས་རྡོ་སོལ་གསོག་འདྲེན་ལྟེ་གནས་དང་ཁུ་ནུ་གཡུ་ཡི་ཉོ་ཚོང་རྨང་གཞིའི་འཛུགས་སྐྲུན་བྱས་ཏེ།ན་གོར་མོ་དང་གཏེར་ལེན་ཁ།ཐེམ་ཆེན།ཚྭ་འདམ་གཞོང་སོགས་ཟོང་འགྲུལ་ས་ཁུལ་གང་མྱུར་གྱིས་འཛུགས་སྐྲུན་བྱེད་པ།མཚོ་སྔོན་གཅིག་འདུས་ཀྱི་ཁྱད་འཕགས་མཐོ་སྒང་གི་སྐྱེ་དངོས་ཐོན་ཁུངས་བེད་སྤྱོད་བྱས་ཏེ།ན་གོར་མོའི་ཧྭ་རོན་ཞབས་ཞུ་དང་མཚོ་ནུབ་ཁུལ་ཁེ་ལས་ཆུང་འབྲིང་གསར་གཏོད་ཞབས་ཞུ་སོགས་ཞབས་ཞུ་སྟེགས་བུ122ཕལ་ཆེར་ལེགས་འགྲུབ་བྱུང་།ཁུ་ནུ་རི་རྒྱུད་རྒྱལ་ཁབ་ས་གཤིས་སྤྱི་གླིང་དེ་འཛམ་གླིང་ས་གཤིས་སྤྱི་གླིང་དུ་སྙན་ཞུ་བྱས་ཏེ་ལེགས་འགྲུབ་བྱུང་།ཁུ་ནུ་རི་བོའི་རིག་གནས་ཐོན་ལས་ཁུལ་དང་ཤུག་སྡོང་རི་བོའི་ནགས་ཚལ་ས་གཤིས་སྤྱི་གླིང་།ཧ་ལས་ཧྭ་ཐོའུ་རྒྱལ་ཁབ་ནགས་ཚལ་སྤྱི་གླིང་སོགས་གལ་ཆེའི་ལྗོངས་རྒྱུ་ས་ཁུལ་གང་མྱུར་གྱིས་འཛུགས་སྐྲུན་བྱས།ལོ་ཧྲིལ་བོར་ཡུལ་སྐོར་གཏོང་མཁན་མི་ཁྲི556ལ་སྣེ་ལེན་བྱས།19%འཕར་སྣོན་བྱུང་།  ཡུལ་སྐོར་ཡོང་འབབ་སྒོར་དུང་ཕྱུར་25མངོན་འགྱུར་བྱུང་བས33%འཕར་སྣོན་བྱུང་།དངུལ་རྩའི་ཞབས་ཞུ་འཐུས་ཚང་དུ་བཏང་ནས་ཐད་ཀར་དུ་དངུལ་རྩ་སྒོར་དུང་ཕྱུར་88མངོན་འགྱུར་བྱུང་།ཁེ་ལས་13ཁ་སྣོན་བྱས་ཏེ་མཚོ་སྔོན་བརྗེ་ཚོང་ལྟེ་གནས་སུ་སྒོ་བྱང་བཏགས།རྒྱལ་ཁབ་ཀྱིས་དར་གོས་ཚོང་ལམ་གསར་བའི་གསར་བའི་དཔལ་འབྱོར་ས་ཁུལ་དཀྱིལ་སྙིང་དུ་བཟུང་སྟེ་ཤེས་རིག་གྲོང་ཁྱེར་དང་ན་གོར་མོ་ཆ་འཕྲིན་འཛད་སྤྱོད་ཀྱི་ཚོད་ལྟ་བྱེད་སའི་གྲོང་ཁྱེར་འཛུགས་སྐྲུན་བྱེད་པ་ལག་བསྟར་བྱས།མཚོ་སྔོན་གྱི་དྲ་བའི་འཐབ་ཇུས་ལག་བསྟར་བྱས་ཏེ་ཡངས་དྲྭ་དང་རིམ་པ་བཞི་ཅན་གྱི་དྲ་བ་ལག་བསྟར་གནང་།ཆ་འཕྲིན་ཐོན་ལས་མ་དངུལ་སྒོར་དུང་ཕྱུར17.6ལེགས་འགྲུབ་བྱུང་།བཞི།འཁོར་རྒྱུག་དཔལ་འབྱོར་གྱི་འཕེལ་རྒྱས་རིམ་བཞིན་མངོན་གསལ་དོད་པོའི་ནུས་པ་ཐོན།ཚྭ་འདམ་གཞུང་འཁོར་རྒྱུག་དཔལ་འབྱོར་ཚོད་ལྟ་ཁུལ་གྱི《ཇུས་གཞི་ལག་ལེན》དེ་ཀྲུང་ཧྭ་མི་དམངས་སྤྱི་མཐུན་རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་འཕེལ་རྒྱས་དང་བཅོས་བསྒྱུར་ཨུ་ཡོན་ལྷན་ཁང་སོགས་ཨུ་ཡོན་སྡེ་ཁག་བདུན་གྱིས་རྩིས་ལེན་བྱས་ཏེ་གྲོས་མཐུན་བྱུང་།《སྤྱི་ཁོག་འཆར་འགོད》དེ་ཀྲུང་ཧྭ་མི་དམངས་སྤྱི་མཐུན་རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་འཕེལ་རྒྱས་དང་བསྒྱུར་བཅོས་ཨུ་ཡོན་ལྷན་ཁང་གི་མངགས་བཅོལ་ལྟར་ཀྲུང་གོ་རྒྱལ་སྤྱིའི་བཟོ་སྐྲུན་བློ་འདྲི་ཀུང་ཟིས་བྱེད་ཐབས་གསུམ་པའི་དུས་ཁག་གསུམ་པའི་དཔྱད་དཔོག་བྱས་ཏེ།ཚྭ་མཚེའུ་བཟོ་ལས་ལྟེ་གནས་དང་མཉམ་འདྲེས་སྣུམ་རླངས་བཟོ་ལས།རྡོ་སོལ་བཟོ་ལས།ལྕགས་རིགས་བཙོ་སྦྱངས།ནུས་ཁུངས་གསར་བ།རྒྱུ་ཆ་གསར་བ།ཁྱད་འཕགས་སྐྱེ་དངོས་ཐོན་ལས་ཀྱི་འཕེལ་རྒྱས་སོགས་འཁོར་སྐྱོད་དཔལ་འབྱོར་ཆེན་པོ་བདུན་གྱི་ཐོན་ལས་མ་ལག་རྨང་གཞི་བཀོད་འཛུགས་བྱས་ནས་རྒྱུན་ལུགས་གསར་བར་མཐུན་ཞིང་།ཐོན་ལས་སྒྲིག་གཞི་ཅན་དུ་བསྒྱུར་བར་སྐུལ་འདེད་བྱས་ཏེ་རིམ་འཕར་གྱི་རྨང་གདན་བཏིང་།

﹙བཞི﹚གཅིག་གྱུར་འཆར་འགོད་ཀྱི་རྨང་གཞི་གཙོ་གནད་དུ་བཟུང་སྟེ་ཤང་གྲོང་གཞི་གཅིག་ཅན་གང་མྱུར་གྱིས་གོང་འཕེལ་དུ་གཏོང་དགོས།གཅིགགྲོང་རྡལ་གསར་བ་ཅན་གང་མྱུར་གྱིས་གོང་འཕེལ་དུ་གཏོང་བ།གྲོལ་རྡལ་བགྲོད་ལམ127ལྷག་དང་ཡུལ་ལྗོངས་བསྒྱུར་བཀོད།དྲོད་སྐྱེལ་གཅིག་འདུས།ཆུ་བེད་མཁོ་སྤྲོད་དང་བཙོག་ཆུ་ཐག་གཅོད་བྱེད་པ་སོགས་གྲོང་རྡལ་རྨང་གཞིའི་སྒྲིག་ཆས་བཟོ་བསྐྲུན་ལག་བསྟར་བྱས།གཏེར་ལེན་ཁ་དང་ན་གོར་མོའི་གླིང་ཁུལ་གསར་བ་འཛུགས་སྐྲུན་བདེ་ལེགས་ངང་ལེགས་འགྲུབ་བྱུང་།ཁུལ་ཡོངས་ཀྱི་གྲོང་རྡལ་ཅན་དུ་གྱུར་བའི་ཚད71.5%ལ་ཐོན།གཉིས།“མཛེས་སྡུག་ལྡན་པའི་མཁར་གྲོང”དང“མཛེས་སྡུག་ལྡན་པའི་ཞང་སྡེ”འཛུགས་སྐྲུན་བྱས་ཏེ་སྡོམ་འབོར་མ་དངུལ་སྒོར་དུང་ཕྱུར1.8%ལེགས་འགྲུབ་བྱུང་།ཚྭ་ཁ་གྲོང་རྡལ་དང་ཚ་ཝ་བོའུ་སོ་གྲོང་རྡལ་གཉིས་ཏེ“མཛེས་སྡུག་ལྡན་པའི་སྡེ་བ”གལ་ཆེའི་རྣམ་གྲངས33ཡོད་ཚད་ལས་འགོ་བརྩམས།ན་གོར་མོ་ལུང་དབྱང་སྡེ་བ་དང་གཏེར་ལེན་ཁ་དུང་ཐན་སྡེ་བ་སོགས་”མཛེས་སྡུག་ལྡན་པའི་སྡེ་བ”15འཛུགས་སྐྲུན་བྱས།གསུམ།ཞིང་འབྲོག་རྨང་གཞིའི་སྒྲིག་ཆས་མུ་ནས་འཐུས་ཚང་དུ་གཏོང་བ།ཞིང་སྡེའི་གཞུང་ལམ་གསར་དུ་སྐྲུན་ཞིང་སྤྱི་ལེ1275རྒྱ་བསྐྱེད་བཏང་།གསར་སྐྲུན་དམངས་བདེ་ཟམ་པ23བསྐྲུན།ཞང་བརྡལ་སོ་སོར་རེས་འཁོར་བསྐྱོད་པའི་ཚད100%ལ་ཐོན།སྲིད་འཛིན་སྡེ་བ་རེས་འཁོར་བསྐྱོད་པའི་ཚད་69.3%ལ་ཐོན།ཕྱུགས་བསྐྱིལ་ཤང་།རྒུ་རུ་ཤང་།སེང་གེ་ཤང་སོགས་ཤང་གྲོང་སོ་སོར་གློག་དྲ་ཆེན་པོས་ཡོངས་ཁེབས་བྱས།  ཁེར་ཚུགས་འོད་ཤུགས་གློག་ཁུངས་7152འདོན་སྤྲོད་བྱས་ཏེ་ཞིང་འབྲོག་མི་དམངས་ཀྱིས་གློག་བཀོད་གནད་དོན་གཏིང་ཕྱིན་པའི་སྒོ་ནས་ཐག་གིས་བཅད།  ཀྲུང་དབྱང་དང་ཞིང་ཆེན་རིམ་པའི་ཆེད་དམིགས་མ་དངུལ་སྒོར་དུང་ཕྱུར་14.8དངོས་འབེབས་བྱས་ཏེ།གཙོ་བོ་མི་ཕྱུགས་ཀྱི་བཏུང་ཆུ་དང་ནུས་ཆེ་བའི་ཞིང་ཆུ་འདྲེན་པ།གཙང་ལམ་བཅོས་སྐྱོང་།ནགས་ལས་སྐྱེ་ཁམས་སྲུང་སྐྱོབ་སོགས་ཀྱི་ལས་གཞི་འཛུགས་སྐྲུན་བྱས།ནུས་ཆེ་བའི་ཞིང་ཆུ་འདྲེན་ཚད་མུའུ་ཁྲི3ལག་ཏུ་བསྟར་ནས་མི་ཁྲི3.1ལྷག་གི་འཚོ་བ་དང་ཕྱུགས་ཟོག་ཁྲི46ལྷག་གི་བཏུང་ཆུའི་བདེ་འཇགས་གནད་དོན་ཐག་གིས་བཅད། གསར་དུ་བསྣན་པའི་རྨོ་ཞིང་སྤྱི་ཆིང1767.06དང་བྱེ་སྐྱོན་འགོག་བཅོས་ཀྱི་བདག་སྐྱོང་རྒྱ་ཁྱོན་མུའུ་5340ཡིན།

﹙ལྔ﹚དམངས་ལ་དོན་དངོས་སྒྲུབ་པ་གཙོ་གནད་དུ་བཟུང་ནས་འཕེལ་རྒྱས་ལ་འབྲས་བུ་སྨིན་ཏེ་དམངས་ལ་ཕན་པ་གང་མང་བཏགས་པ།གཅིགསྤྱི་ཚོགས་ལས་དོན་དུ་ཞུགས་པ་རྒྱུན་བསྲིང་ཆེན་པོ་བྱས།མ་དངུལ་སྒོར་དུང་ཕྱུར6.2དོན་འཁྱོལ་བྱས་ཏེ།མཚོ་ནུབ་ཁུལ་མཐོ་རིམ་སློབ་འབྲིང་དང་ཚད་ལྡན་ཅན་གྱི་སློབ་གྲྭ་ཆུང་འབྲིང་།སློབ་སྔོན་་སློབ་གསོའི་ལོ་གསུམ་འཆར་གཞི།དགེ་རྒན་གྱི་འཁོར་རྒྱུག་ཁང་བ།ཁུལ་མི་དམངས་སྨན་ཁང་གི་བྱིས་པའི་སྨན་བཅོས་ལྟེ་གནས།ན་གོར་མོ་གྲོང་ཁྱེར་གྱི་མི་དམངས་སྨན་ཁང་གཉིས་པའི་སྒོ་བསྟེན་དང་ཞག་སྡོད་ཀྱི་ཕྱོགས་བསྡུས་ཐོག་ཁང་།རིག་གནས་དཔེ་མཛོད་ཁང་།རྫོང་རིམ་པའི་མུག་སྐྱོབ་དངོས་རྫས་གསོག་ཉར་ཁང་སོགས་ཀྱི་གལ་ཆེའི་རྣམ་གྲངས་ལག་ལེན་བྱས་ཏེ།སློབ་གསོ་དང་འཕྲོད་བསྟེན་སོགས་སྤྱི་ཚོགས་ལས་དོན་གྱི་སྒྲིག་ཆས་ཆ་རྐྱེན་སྔར་ལས་ལྷག་པར་འཐུས་ཇེ་ཚང་དུ་བཏང་།  གཉིས།བདེ་གཞིས་བཟོ་བཀོད་དང་དབུལ་སྐྱོར་བརྟན་བརླིང་ངང་འཕེལ་རྒྱས་སུ་གཏོང་བ།མ་དངུལ་སྒོར་དུང་ཕྱུར1.7དོན་འཁྱོལ་བྱས་ཏེ།གྲོང་རྡལ་འགན་སྲུང་སྡོད་གནས་ཁང་བ6339དང་ཞིང་སྡེའི་རིགས་ཀྱི་འགན་སྲུང་སྡོད་གནས་ཁང་བ1500སོགས་ལག་ལེན་བྱས།ལས་འགོ་ཚུགས་པའི་ཚད100%ལ་ཐོན།རོགས་སྐྱོར་མ་དངུལ་སྒོར་དུང་ཕྱུར3བཏོན་ནས།  སྡེ་བ་ཧྲིལ་བོ་སྐུལ་སྤེལ་བྱས་ཤིང་ཡུལ་གཞན་གནས་སྤོར།ཐོན་ལས་ཅན་རོགས་སྐྱོར་འདོན་པ་སོགས་རྣམ་གྲངས་དོན་འཁྱོལ་བྱས།དབུལ་ཕོངས་མི་ཁྲི1.05བརྟན་བརླིང་ངང་དཀའ་ངལ་ལས་གྲོལ་ཏེ་མངོན་འགྱུར་བྱས།གསུམ།ལས་ཞུགས་ལས་སྒྲུབ་ཀྱི་གནས་བབ་བརྟན་བརླིང་བྱེད་པ།“ཟླ་རེ་ལས་ཞུགས་རོགས་སྐྱོར”དང“དཔྱིད་རླུང་ལས་འགུལ” “གཟའ་རེ་དམངས་སྒྲུབ་ཁེ་ལས་བསྡུ་བ”སོགས་ཆེད་དམིགས་བྱ་འགུལ་ཁྱབ་སྤེལ་དུ་བཏང་།ལོ་ཧྲིལ་བོར་གྲོང་རྡལ་ལས་ཞུགས་མི་སྣ་གསར་འཕར་ཁྲི1.2དང་གྲོང་རྡལ་ལས་ཤོར་མི་སྣ་ཡང་བསྐྱར་ལས་ཞུགས་བྱས་པ་མི་5062མཐར་ཕྱིན་སློབ་ཆེན་བརྟན་བརླིང་ངང་ལས་ཞུགས་བྱས་པ་མི་974།གྲོང་རྡལ་ལས་ཤོར་ཐོ་འགོད་ཚད2.2%ལ་ཐོན།ཞིང་འབྲོག་ཁུལ་ངལ་རྩོལ་ནུས་ཤུགས་ལས་ཞུགས་སུ་བསྒྱུར་བའི་མི་གྲངས་ཁྲི7.1དང་།ངལ་ལས་ཡོང་འབབ་སྒོར་དུང་ཕྱུར3.7མངོན་འགྱུར་བྱས།ཚད་ལས་བརྒལ་བའི་སྒོ་ནས་ཞིང་ཆེན་གྱིས་གཏན་འཁེལ་བྱས་པའི་དམིགས་འབེན་འོས་འགན་ལེགས་འགྲུབ་བྱུང་།  བཞི།ཟོག་གོང་བརྟན་བརླིང་ངང་འཁོར་རྒྱུག་བྱེད་པ།“ཞོར་ཟས་ཚོད་རིགས་”བཟོ་བཀོད་དང་ཞིང་ཞོར་ཐོན་རྫས་གཞུང་བཅད་རིན་གོང་ཚོང་ར་འཛུགས་སྐྲུན་བྱེད་པར་ལག་ལེན་བྱས།གཞུང་བཅད་རིན་གོང་ཚོང་ཁང་32དང་གཞུང་བཅད་རིན་གོང་གྲོང་སྡེའི་ཚོང་ར་1བཅས་འཛུགས་སྐྲུན་དང་གཞུང་བཅད་རིན་གོང་ཚོང་རའི་ཁ་གསབ་དངུལ་སྒོར་ཁྲི170བཏང་།ཕག་ཤ་དང་ནོར་ཤལུག་ཤ་གསོག་ཉར་བྱས་པ་ཏུན2080དང་སྔོ་ཚལ་སྣ་ཚོགས་ཏུན་2680།གཞུང་བཅད་རིན་གུང་གྲོ་ཕྱེའི་རིམ་བསགས་ཏུན4904བཏང་།ཅང་འབྲས་ཏུན་970.8།ཚལ་སོན་སྣུམ་ཏུན1215.5།དྲོ་ཁང་ཁྲི1།སྔོ་ཚལ་རང་གསོའི་ཚད56%།བཅུད་ལྡན་ཞིང་ལས་ཐོན་རྫས་སྐྱེལ་འདྲེན་གྱི”ལྷད་མེད་ཟས་རིགས་”སྲིད་ཇུས་དོན་འཁྱོལ་བྱས་ཏེ་ལམ་དངུལ་སྒོར་ཁྲི1153.79འཕྲི་ཡང་དུ་བཏང་།རིན་གོང་སྙོམ་སྒྲིག་གི་མ་དངུལ་བསྡུ་ལེན་དང་སྤྱོད་པ།དོ་དམ་སོགས་ཀྱི་བྱ་བ་སྔར་ལས་ལྷག་པའི་སྒོ་ནས་ཤུགས་སྣོན་བྱས་ཏེ།ལོ་ཡོངས་ཀྱི་སྤྱིའི་བསྡུ་ལེན་གྱི་རིན་གུང་སྙོམ་སྒྲིག་གི་མ་དངུལ་སྒོར་ཁྲི6806.37དང་།ན་གོར་མོ་དང་གཏེར་ལེན་ཁ་གྲོང་ཁྱེར་གཉིས་ཀྱི་སྡོད་དམངས་ཀྱི་འཛད་སྤྱོད་རིན་གུང་འཕར་བ་སོ་སོ་ནི3%དང་2.6%ཡིན།ཞིང་ཆེན་གྱིས་གཏན་འཁེལ་བྱས་པའི་དམིགས་འབེན་འོས་འགན་ལེགས་འགྲུབ་བྱུང་།

﹙དྲུག﹚སྐྱེ་ཁམས་ཁོར་ཡུག་སྲུང་སྐྱོབ་གཙོ་གནད་དུ་བཟུང་སྟེ་ལྗང་མདོག་ལྡན་པའི་མཚོ་ནུབ་འཛུགས་སྐྲུན་བྱེད་པའི་བགྲོད་ལམ་དུ་བསྐྱོད་པ།གཅིགསྤྱི་ཁྱབ་ཧྲུའུ་ཅི་ཞི་ཅིན་ཕེན་གྱི་གལ་ཆེའི་དགོངས་པ་དང་ཞིང་ཆེན་སྲིད་གཞུང་གི་ཐབས་ཇུས་བཀོད་སྒྲིག་ནན་ཏན་སྒོས་དོན་འཁྱོལ་བྱས་ཏེ།བརྟན་བརླིང་གིས་མེ་རི་གཏེར་ཁུལ་གྱི་ཁོར་ཡུག་དང་ཁེ་ལས179ལྷག་གི་སྐྱེ་ཁམས་ཁོར་ཡུག་ལ་བརྟག་དཔྱད་བྱས་ནས་ཕྱོགས་བསྡུས་སྒོས་བཅོས་སྐྱོང་བྱས་པའི་འབྲས་བུ་མངོན་གསལ་དོད་པོ་བྱས།གཉིས།ཕྱོགས་བསྡུས་བཅོས་སྐྱོང་མ་དངུལ་ལ་ཤུགས་བསྣན་པ།ཤུག་སྡོང་རི་བོའི་ལྗོངས་ཁུལ་དང་གཏེར་ལེན་ཁ་གནམ་གྲུ་ཐང་།ན་གོར་མོ་འོད་ཧྥུ་གླིང་ཁུལ་སོགས་ལྗང་མདོག་ལས་གཞི་འཛུགས་སྐྲུན་བྱས་ཏེ་སྐྱེ་ཁམས་ཁོར་ཡུག་ཕྱོགས་བསྡུས་སྒོས་བཅོས་སྐྱོང་བྱས།སྐྱེ་ཁམས་རྩྭ་ཐང་ཁོར་ཡུག་བྱ་དགའི་ཁ་གསབ་མ་དངུལ་སྒོར་དུང་ཕྱུར3བཏང་སྟེ།རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་གལ་ཆེའི་སྤྱི་ཕན་ནགས་ལས་དོ་དམ་དང་སྲུང་སྐྱོབ་ས་མུའུ་ཁྲི1834ལེགས་འགྲུབ་གནང་།མིས་བསྐྲུན་ནགས་ཚལ་ས་མུའུ་ཁྲི3.9དང་གྲོང་རྡལ་ལྗང་མདོག་ཅན་ས་མུའུ་ཁྲི0.3རི་རྒྱ་བསྡོམ་པའི་ནགས་ཚལ་ས་མུའུ་ཁྲི18.7ཡིན།གསུམ།ནུས་སྲི་སྙིགས་འཕྲི་བྱ་བ་ཧུར་གྱིས་སྒྲུབ་པ།《མཚོ་ནུབ་ཁུལ་ལག་ལེན་དོན་འཁྱོལ“མཚོ་སྔོན་ཞིང་ཆེན་2014--2015ལོའི་ནུས་སྲི་སྙིགས་འཕྲི་ཐན་དམའ་འཕེལ་རྒྱས་ལས་འགུལ་གྱི་འཆར་གཞི”ལག་ལེན་གྱི་བསམ་འཆར།》མུ་ནས“ཁེ་ལས་ཁྲི་ཕྲག་གིས་ནུས་སྲི་ཐན་དམའ་ལས་འགུལ”དང“ནུས་སྲི་སྙིགས་འཕྲི་ཚན་རྩལ་ལས་འགུལ”ཐེམ་ཆེན་དང་དབུས་ལམ།ཚྭ་འདམ་གཞུང་འབགས་ཆུ་ཐག་གཅོད་བཟོ་གྲྭ་སོགས་སྙིགས་འཕྲི་ལས་གཞི་ལག་ཏུ་བསྟར་ནས་ཚྭ་མཚེའུ་ཚོགས་པ་དང་སྣུམ་གཏེར་ཀུང་ཟི་སོགས་ཁེ་ལས32ལ་ནུས་སྲི་ལྟ་ཞིབ་དོན་འཁྱོལ་བྱས་ཤིང་།ཚུལ་མཐུན་བཟོ་ལས་འཕར་ཐང་རྩི་གཞི་ནུས་པ4.7%མར་འགྲིབ།རྫས་འགྱུར་དབྱང་ཚད་མར་འགྲིབ་ཏུན652དང་ཨན་ཏན་ཏུན52དབྱང་གཉིས་མུ་ཟི་རྫས་ཏུན186དབྱང་རྫས་འགྱུར་ཏུན650བཅས་ཡིན།

（བདུན）ཅོས་བསྒྱུར་སྒོ་འབྱེད་སྐུལ་སྤེལ་བྱས་ཏེ་འཕེལ་རྒྱས་ཀྱི་གསོན་ཤུགས་རྒྱུད་ཆད་མེད་པར་ཤུགས་ཆེར་བཏང་བ།  གཅིག གལ་ཆེའི་ཁྱབ་ཁུངས་ཀྱི་བཅོས་བསྒྱུར་མཐུན་སྒྲིག་བྱས་ཏེ་སྐུལ་འདེད་བྱས་པ། ཞིང་ཆེན་སྲིད་གཞུང་གིས་མར་འཁོད་པའི་སྲིད་འཛིན་ཞིབ་མཆན་གནང་བའི་རྣམ་གྲངས51དང་ལེན་བྱས་ཤིང་མར་འཁོད་སྲིད་འཛིན་ཞིབ་མཆན་གནང་བའི་དོན་ཚན171མེད་པར་བཏང་།  “སྣོན་བཅོས”ཀྱི་ཚོད་ལྟ་བྱེད་སའི་ཁྱབ་ཁོངས་ཇེ་ཆེར་བཏང་།བཟོ་ཚོང་ཐོ་འགོད་ལམ་ལུགས་ཀྱིས“གནས་གཅིག་པར་མང”དང་“སྔོན་ལ་པར་བླངས་ཏེ་རྗེས་སུ་དཔང་ཡིག”ལེན་པའི་ཐོ་འགོད་ལམ་ལུགས་བཅོས་བསྒྱུར་མངོན་འགྱུར་བྱས།ཁེ་ལས་1268ཐོ་འགོད་གསར་སྣོན་དང་མ་དངུལ་ཐོ་འགོད་དུས་མཉམ་དང་བསྡུར་ན306%འཕར་སྣོན་བྱུང་།ཐེམ་ཐོ་ལམ་ལུགས་དང་ལས་གཉེར་ལམ་ལུགས་བརྟན་བརླིང་དང་སྐུལ་འདེད་བྱས་ཤིང་།ཞིང་ཕྱུགས་ལས་ཀྱི་ས་ཞིང་དབང་ཆ།རྩྭ་ཐང་འཁོར་བསྐྱོད།བདག་གཉེར་སྒྲིག་གཞི་བཅོས་བསྒྱུར་དང་སྨན་བཅོས་འཕྲོད་བསྟེན་ལམ་ལུགས་སོགས་བཅོས་བསྒྱུར་གཏིང་ཟབ་བྱས་ཤིང་།མཁོ་སྒྲུབ་དང་ཕྱོགས་བསྡུས་སློབ་གསོའི་བཅོས་བསྒྱུར་ལ་མངོན་གསལ་དོད་པོའི་འབྲས་བུ་ཐོན།གཉིས།ཚོང་འགུགས་དངུལ་འདྲེན་གྱི་བྱ་བར་ཤུགས་སྣོན་བྱས།ཚོང་འགུགས་རྣམ་གྲངས157མངོན་འགྱུར་དང་ཚད་སླེབས་མ་དངུལ་སྒོར་དུང་ཕྱུར187དེའི་ཁྲོད་ཀྱི “ཀྲུང་གོ་མཚོ་སྔོན་སྒྲིག་གཞིའི་སྙོམ་སྒྲིག་དངུལ་རྩའི་ཉོ་ཚོང་ངོ་འཕྲད་གྲོས་མོལ”གྱིས་རྣམ་གྲངས་69ལ་མིང་རྟགས་བཀོད་ཅིང་།མིང་རྟགས་བཀོད་པའི་དངུལ་གྲངས་སྒོར་དུང་ཕྱུར535.7ཡིན། ལས་འགོ་འཛུགས་སྐྲུན་43དང་ཚད་སླེབས་མ་དངུལ་སྒོར་དུང་ཕྱུར81།  རྣམ་གྲངས་ཁ་ཆད་ལས་ཕྱོད་དང་རྣམ་གྲངས་ལས་འགོ་འཛུགས་པའི་ལས་ཕྱོད། ཆ་སྙོམས་མ་དངུལ་ཚད་སླེབས་སོགས་ཞིང་ཆེན་གྱིས་གཏན་འཁེལ་བྱས་པའི་དམིགས་འབེན་ལྟར་དུ་ལེགས་འགྲུབ་བྱུང་། གསུམ།རོགས་སྐྱོར་བྱ་བ་ལ་མངོན་གསལ་དོད་པོའི་འབྲས་བུ་ཐོན། ཀྲེ་ཅང་ཞིང་ཆེན་ཁ་གཏད་རོགས་སྐྱོར་རྣམ་གྲངས49དོན་འཁྱོལ་བྱས་ནས་སྤྱིའི་མ་དངུལ་སྒོར་དུང་ཕྱུར1.9དང་།ཀྲུང་དབྱང་ཁེ་ལས་ཁ་གཏད་རོགས་དངུལ་རྣམ་གྲངས4དོན་འཁྱོལ་བྱས་ཤིང་།སྤྱིའི་མ་དངུལ་སྒོར་དུང་ཕྱུར0.3ཡོད།  མགོ་ལོག་ཁུལ་རྨ་སྟོད་རྫོང་དང་དར་ལག་རྫོང་གཉིས་ལ་རོགས་སྐྱོར་མ་དངུལ་སྒོར་ཁྲི2450བཏང་། ཁུལ་བཙུགས་ནས་ལོ་འཁོར་དྲུག་ཅུ་ལོན་པའི་དགའ་སྟོན་རྟེན་འབྲེལ་གྱི་བྱེད་སྒོ་བདེ་ལེགས་ངང་བསྡུས།

 འཐུས་མི་རྣམ་པ།སྤྱི་ལོ་2014ལོ་ནི་རང་ཁུལ་གྱི་དཔལ་འབྱོར་འཕེལ་རྒྱས་ཅུང་དཀའ་ཁག་ཆེ་བའི་ལོ་ཞིག་སྟེ།སྣ་མང་རྙོག་འཛིང་ལྡན་པའི་རྒྱལ་ཁབ་ཕྱི་ནང་གི་ཁོར་ཡུག་ལ་ཁ་གཏད་དུས།ཁུལ་ཡོངས་ཀྱི་གོང་འོག་བར་གསུམ་གྱིས་ཁུལ་ཨུ་དང་ཁུལ་སྲིད་གཞུང་གི་བརྟན་བརླིང་གི་དབུ་ཁྲིད་འོག་ཏུ།དཔལ་འབྱོར་བརྟན་བརླིང་ངང་འཕར་སྣོན་བྱུང་བར་མངོན་སུམ་གྱིས་རྒྱུན་འཁྱོངས་བྱས་ཏེ་གང་མྱུར་སྒོས་སྒྲིག་གཞི་སྙོམ་སྒྲིག་གཙོ་གནད་དུ་བཟུང་སྟེ།སྐྱེ་ཁམས་ཁོར་ཡུག་ལེགས་བཅོས་སུ་གཏོང་རྒྱུ་ནི་རྨང་གཞིའི་སྔོན་འགྲོ་དང་དམངས་འཚོ་འགན་སྲུང་ནི་གཞི་རྩའི་དམིགས་དོན།གཏིང་ཟབ་སྒོས་བཅོས་བསྒྱུར་སྒོ་འབྱེད་བྱེད་པ་ནི་འཕེལ་རྒྱས་ཀྱི་སྒུལ་ཤུགས་སོགས་བྱས་ཏེ་དཀའ་སྤྱད་སྡུག་རུས་ཀྱིས་འབྲས་བུ་གཡུར་དུ་ཟ་བ་བླངས་པ་འདི་ནི་ཐོབ་སླ་བོ་ཞིག་མ་ཡིན།གྲུབ་འབྲས་ལ་བློ་ཐག་རྦད་ཆོད་བྱེད་པ་དང་ཆབས་ཅིག  ང་ཚོས་ཀྱང་གསལ་བོ་ཞིག་མཐོང་ཐུབ་པ་ནི་སྐབས་བཅུ་གསུམ་པའི་མི་དམངས་འཐུས་མིའི་ཚོགས་ཆེན་གྱི་གྲོས་ཚོགས་ཐེངས་ལྔ་བའི་ཚོགས་འདུ་དང་སྐབས་བཅུ་གསུམ་པའི་མི་དམངས་འཐུས་མི་ཚོགས་ཆེན་གྱི་རྒྱུན་ལས་ཨུ་ཡོན་ལྷན་ཁང་གི་གྲོས་ཚོགས་ཐེངས་ཉེར་གཅིག་པའི་ཚོགས་འདུ་གཉིས་ཞིབ་བསྡུར་གྱིས་ལེགས་སྒྲིག་བྱས་པའི་རྣམ་གྲངས་སོ་སོའི་དམིགས་འབེན་འོས་འགན་དང་།རྣམ་གྲངས་གསུམ་གྱི་དམིགས་ཚད་སྔོན་དཔག་ལྟར་མ་འགྲུབ་ཅིང་།དེའི་ཁྲོད་ཀྱི་ཚུལ་མཐུན་བཟོ་ལས་འཕར་ཐང1.7%མར་འགྲིབ་ཀྱང་ཐིག་ལ་ཐོན་པའི་དམིགས་འབེན་མ་འགྲུབ།གྲོང་རྡལ་སྡོད་དམངས་ཆ་སྙོམས་མི་རེའི་ཡོང་འབབ8.8%འཕར་སྣོན་བྱུང་མོད12%ལ་ཐོན་པའི་དམིགས་འབེན་མ་འགྲུབ།  ཞིང་འབྲོག་མི་དམངས་ཀྱི་མི་རེའི་ཆ་སྙོམས་ཡོང་སྒོ་རྐྱང་རྐྱང12.1%འཕར་སྣོན་བྱུང་།ཡིན་ཡང་།དམིགས་འབེན་བྱས་པའི14%ལ་མ་ཐོན།སྤྱི་ནས་དབྱེ་ཞིབ་བྱས་ཚེ།རྒྱལ་ཡོངས་དཔལ་འབྱོར་གྱི་འཕར་སྣོན་དེ་མཐོ་རིམ་ནས་འབྲིང་རིམ་ལ་འགྱུར་བའི་རྒྱུན་ལུགས་གསར་བའི་འོག་ཏུ།མཚོ་ནུབ་ཀྱི་དཔལ་འབྱོར་འཕེལ་རྒྱས་ཀྱི་གནས་བབ་ཚབས་ཆེན་དུ་འཕྲད་འདུག་པ་མ་ཟད།རྒྱུན་ལྡན་མིན་པའི་གནད་དོན་གྱི་སྣང་ཚུལ་འབུར་དུ་ཐོན།འཕེལ་རྒྱས་ཀྱི་གོམས་གཤིས་དང་ཐོན་ཁུངས་རང་བཞིན་གྱི་ཐོན་ལས“བཙུར་ཐོན་ནུས་འབྲས”ཀྱི་ཕྱོགས་གཉིས་ཀའི་ཤུགས་རྐྱེན་ཐེབས།སྲོལ་རྒྱུན་ཐོན་ལས་སྒྲིག་གཞི་ཆིག་རྐྱང་དང་ཕྱོགས་རེ་བ།མིག་རྒྱང་ཐུང་བ་སོགས་ཀྱི་ཤུགས་རྐྱེན་གྱིས་དཔལ་འབྱོར་འཕེལ་རྒྱས་ལ་ཤུགས་རྐྱེན་ཐེབས་པ་མངོན་གསལ་ཡིན་ཞིང་།ནུས་ཁུངས་དང་གཏེར་ཁའི་ཐོན་ཁུངས་སོགས་ལེགས་བབ་ཇེ་ཞན་དུ་འགྲོ་བཞིན་འདུགབཟོ་ལས་ཐོན་རྫས་གཙོ་བོའི་རིན་གོང་ཟླ36ལ་བསྟུད་མར་མར་ལྷུང་།ཁེ་ལས་ཀྱི་ཐོན་སྐྱེད་མ་གོང་རྒྱུན་མི་ཆད་པར་འཕར་སྣོན་བྱུང་།དམིགས་བསལ་གྱི་དཀའ་ཁག་དང་འགྲན་རྩོད་དེ་མངོན་གསལ་ངང་ཇེ་མང་དུ་སོང་ནས་དཔལ་འབྱོར་ལ་གདོང་གཏུག་བྱས་པ་སྔོན་དཔག་ལས་བརྒལ།དཔལ་འབྱོར་ཉམས་རྒུད་དུ་སོང་སྟེ་སྤྱི་ཚོགས་མ་དངུལ་སྔོན་དཔག་བྱས་པ་མར་འགྲིབ།ཧུར་བརྩོན་གྱིས་མི་འདང་པས་གཏན་འཇགས་རྒྱུ་ནོར་གྱི་མ་དངུལ་ཚད་ཆེན་པོས་ཕྱིར་ལྷུང་།གལ་ཆེ་བའི་བཟོ་ལས་རྣམ་གྲངས་འཛུགས་སྐྲུན་ལ་སྐུལ་འདེད་བྱས་པ་དལ་ཞིང་།སྐུལ་འཁྲིད་མ་དངུལ་གྱི་དཔལ་འབྱོར་འཕར་སྣོན་ནུས་འབྲས་མངོན་གསལ་ངང་ཇེ་ཞན་དུ་སོང་།མེ་རི་གཏེར་ཁུལ་གྱི་ཁེ་ལས་ཡོངས་ལ་སྒོ་གཏན་ལེགས་སྒྲིག་བྱས་ཏེ་དཔལ་འབྱོར་འཁོར་རྒྱུག་ཁྲོད་ཀྱི་མི་ལེགས་པའི་ལོ་རྒྱུས་ཀྱི་ཤུལ་ལུས་གནད་དོན་དག་སེལ་བྱས།ཁྱད་རྟགས་འདི་དག་ནི་གཅིག་འདུས་ངང་དཔལ་འབྱོར་དམིགས་ཚད་ཀྱི་སྟེང་དུ་མངོན་པས།བཟོ་ལས་དཔལ་འབྱོར་གྱི་དམིགས་ཚད་སྔོན་དཔག་ལྟར་དུ་མ་འགྲུབ།དེའི་ཁྲོད་ཀྱི་མེ་རི་གཏེར་ཁུལ་གྱི་ཁོར་ཡུག་དག་སྒྲིག་བྱས་ཏེ་ཁེ་ལས་སྒོ་གཏན་བྱས་པའི་ཤུགས་རྐྱེན་དེས་སྲེག་སྒྱུར་མཁོ་བའི་རྡོ་སོལ་ཏུན1205ཐོན་འབབ་མར་ཆགཁུལ་ཡོངས་ཀྱི་ཚུལ་མཐུན་བཟོ་ལས་དམིགས་འབེན་མྱུར་ཚད་བརྒྱ་ཆའི6.6མར་ལྷུང་།རིམ་བཞིན་སོལ་འཁྲུད་དང་རྡོ་སོལ་སྲེག་སྒྱུར་སོགས་གོང་འོག་ཐོན་ལས་དང་ཞབས་ཞུའི་ལས་རིགས་བརྒྱུད་འདྲེན་བྱས།དུས་མཚུངས་སུ་རྣམ་གྲངས་གཉིས་ཀྱི་སྡོད་དམངས་ཡོང་འབབ་ལ་ཤུགས་རྐྱེན་ཐེབས་ནས་དུས་ལྟར་དུ་མངོན་འགྱུར་བྱེད་ཐབས་བྲལ།གནད་དོན་དང་དཀའ་ཁག་འདི་དག་ཐེངས་རྗེས་མའི་བྱ་བའི་ཁྲོད་ཧུར་ཐག་གིས་ཐག་གཅོད་བྱེད་དགོས་པ་ཞིག་རེད།